Ngày 25 tháng 5 năm 2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Thông tư số 24/2026/TT-BNNMT nhằm quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành các quy định về trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì cũng như trách nhiệm xử lý chất thải của nhà sản xuất, nhập khẩu theo Nghị định số 110/2026/NĐ-CP. Các quy định này góp phần hoàn thiện hành lang pháp lý về quản lý chất thải, đồng thời là đòn bẩy thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn tại Việt Nam.

1. Phân định rõ đối tượng áp dụng và trách nhiệm tuân thủ

Thông tư số 24/2026/TT-BNNMT áp dụng trực tiếp đối với các tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu sản phẩm, bao bì thuộc đối tượng thực hiện trách nhiệm tái chế và trách nhiệm thu gom, xử lý chất thải (gọi chung là nhà sản xuất, nhập khẩu), cùng các cơ quan, tổ chức có liên quan.

Theo đó, các đơn vị thuộc đối tượng điều chỉnh bắt buộc phải đăng ký kế hoạch tái chế hoặc kê khai số tiền đóng góp hỗ trợ hoạt động tái chế/xử lý chất thải định kỳ hàng năm.

2. Cụ thể hóa định mức chi phí đóng góp tài chính (Fs)

Một trong những nội dung quan trọng nhất tại Thông tư là việc ban hành bảng Mức đóng góp tài chính đối với một đơn vị khối lượng sản phẩm, bao bì (Fs) tại Phụ lục I. Định mức này được tính toán dựa trên chi phí phân loại, thu gom, vận chuyển, tái chế vật liệu và hệ số điều chỉnh.

Một số định mức tiêu biểu quy định tại Thông tư:

• Bao bì giấy, carton: Mức đóng góp tài chính là 1.900 đồng/kg (Hệ số điều chỉnh 0,2).
• Bao bì nhựa PET cứng: Mức đóng góp tài chính là 1.940 đồng/kg (Hệ số điều chỉnh 0,2).
• Ắc quy chì: Mức đóng góp tài chính là 17.920 đồng/kg (Hệ số điều chỉnh 0,4).
• Điện thoại di động: Mức đóng góp tài chính là 15.960 đồng/kg (Hệ số điều chỉnh 0,8).

Các doanh nghiệp lựa chọn hình thức đóng góp tài chính thay vì tự tổ chức tái chế sẽ áp dụng công thức phối hợp giữa khối lượng đưa ra thị trường, tỷ lệ tái chế bắt buộc và mức Fs này để xác định nghĩa vụ ngân sách của mình.

3. Đẩy mạnh chuyển đổi số thông qua Hệ thống thông tin EPR quốc gia

Đẩy mạnh công tác cải cách hành chính tại Thông tư 24/2026/TT-BNNMT là lộ trình ứng dụng công nghệ thông tin toàn diện. Cục Môi trường chịu trách nhiệm xây dựng, vận hành và quản lý Hệ thống thông tin EPR quốc gia.

Sau khi hệ thống hoàn thiện tích hợp chức năng, các nhà sản xuất, nhập khẩu và đơn vị tái chế có thể nộp và xử lý hồ sơ đề nghị hỗ trợ hoạt động tái chế hoàn toàn bằng hình thức trực tuyến (online), thay vì nộp hồ sơ giấy niêm phong trực tiếp tại Bộ phận Một cửa như giai đoạn đầu.

4. Cơ chế quản lý tài chính độc lập, minh bạch

Để loại bỏ triệt để các rủi ro về trục lợi hoặc thiếu minh bạch, Thông tư quy định rõ Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam phải mở một tài khoản tiếp nhận tiền đóng góp độc lập, tách biệt hoàn toàn với các tài khoản khác của Quỹ.

Đáng chú ý, nguồn lãi tiền gửi ngân hàng phát sinh từ tiền đóng góp tài chính của doanh nghiệp sau khi trích tối đa từ 0,5% đến 2% chi phí quản lý tùy theo hạng mục, toàn bộ số tiền còn lại phải được phân bổ để bổ sung vào nguồn kinh phí hỗ trợ hoạt động tái chế và hỗ trợ xử lý chất thải của năm kế tiếp. Cơ chế này áp dụng tương tự đối với quỹ bảo vệ môi trường cấp tỉnh.

5. Chuẩn hóa hệ thống biểu mẫu và yêu cầu kiểm toán phi tài chính

Thông tư cung cấp trọn bộ các biểu mẫu chuẩn hóa cho doanh nghiệp tại Phụ lục II và Phụ lục III, bao gồm Bản đăng ký kế hoạch tái chế (Mẫu 01), Báo cáo kết quả tái chế (Mẫu 02), và Bản kê khai nộp tiền đóng góp xử lý chất thải (Mẫu 03).

Đặc biệt, để nhận được giải ngân kinh phí hỗ trợ, báo cáo kết quả tái chế của các đơn vị thực hiện hoặc nhận ủy quyền phải được xác nhận bởi một đơn vị kiểm toán độc lập (kiểm toán phi tài chính). Đơn vị kiểm toán sẽ chịu trách nhiệm kết luận về tính hợp lý, đầy đủ và đáng tin cậy của khối lượng vật liệu đã thực tế được tái chế, đảm bảo sản phẩm tái chế không phải phế liệu nhập khẩu hay rác thải công nghiệp phát sinh nội bộ.

Thông tin tham khảo dành cho Doanh nghiệp: Thông tư số 24/2026/TT-BNNMT chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký và bãi bỏ các quy định có liên quan trước đó tại Thông tư số 02/2022/TT-BTNMT, Thông tư số 07/2025/TT-BTNMT và Thông tư số 09/2026/TT-BNNMT. Doanh nghiệp có thể tra cứu toàn văn Thông tư tại đây.