TĂNG TÍNH LIÊN THÔNG TRONG XÁC ĐỊNH CÔNG NGHỆ PHỤC VỤ GIA HẠN DỰ ÁN ĐẦU TƯ
Ngày 27/8/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành Văn bản hợp nhất số 15/2026/VBHN-QĐ-BKHCN về hồ sơ, trình tự, thủ tục xác định dự án đầu tư sử dụng công nghệ lạc hậu, tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm môi trường, thâm dụng tài nguyên. Văn bản hợp nhất Quyết định số 29/2023/QĐ-TTg và các nội dung sửa đổi, bổ sung tại Quyết định số 02/2026/QĐ-TTg, trong đó tập trung cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của Bộ Khoa học và Công nghệ.
Đơn giản, minh bạch trong thực hiện thủ tục
Theo quy định được hợp nhất, hồ sơ đề nghị xác định công nghệ gồm 03 thành phần: văn bản đề nghị xác định công nghệ; thuyết minh hiện trạng công nghệ sử dụng trong dự án đầu tư; chứng thư giám định máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ còn hiệu lực.
Nhà đầu tư nộp 01 bộ hồ sơ đến cơ quan chủ trì theo phân cấp, bằng một trong các phương thức: trực tiếp, qua đường bưu chính hoặc qua Cổng dịch vụ công trực tuyến. Trường hợp hồ sơ nộp trực tiếp chưa đầy đủ, hợp lệ, cơ quan tiếp nhận trả lại ngay và thông báo rõ nội dung cần sửa đổi, bổ sung; đối với hồ sơ gửi trực tuyến hoặc qua đường bưu chính, trong 02 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ, cơ quan chủ trì thông báo để nhà đầu tư hoàn thiện.
Việc quy định cụ thể thành phần, số lượng hồ sơ và đa dạng phương thức nộp góp phần tạo thuận lợi cho nhà đầu tư, giảm thời gian đi lại, đồng thời tạo cơ sở đẩy mạnh giải quyết thủ tục hành chính trên môi trường điện tử.
Rõ thời hạn, tăng trách nhiệm phối hợp
Quy trình xử lý hồ sơ được quy định với các mốc thời gian cụ thể. Trong 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan chủ trì gửi lấy ý kiến cơ quan quản lý nhà nước về môi trường và cơ quan quản lý chuyên ngành; trường hợp cần thiết có thể lấy ý kiến tổ chức, chuyên gia độc lập. Các cơ quan, tổ chức, chuyên gia được lấy ý kiến có 05 ngày làm việc để gửi ý kiến bằng văn bản.
Đối với dự án có quy mô lớn, công nghệ phức tạp, khi cần thiết, cơ quan chủ trì có thể thành lập Hội đồng tư vấn khoa học và công nghệ và tổ chức khảo sát thực tế tại dự án. Sau khi nhận đủ ý kiến của các cơ quan, tổ chức, chuyên gia, trong 05 ngày làm việc, cơ quan chủ trì ban hành văn bản xác định công nghệ.
Quy định rõ thời hạn và trách nhiệm phối hợp góp phần tăng tính công khai, minh bạch, nâng cao trách nhiệm của cơ quan giải quyết và hạn chế kéo dài thời gian xử lý hồ sơ.
Liên thông với thủ tục gia hạn thời hạn hoạt động của dự án đầu tư
Điểm đáng chú ý trong thực tiễn áp dụng là kết quả của thủ tục xác định công nghệ được kết nối với thủ tục gia hạn thời hạn hoạt động của dự án đầu tư theo Nghị định số 96/2026/NĐ-CP ngày 31/3/2026 của Chính phủ.
Theo khoản 15 Điều 28 Nghị định số 96/2026/NĐ-CP, các dự án sử dụng công nghệ lạc hậu, tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm môi trường, thâm dụng tài nguyên thuộc các trường hợp được quy định sẽ không được gia hạn thời hạn hoạt động. Việc xác định được xem xét trên cơ sở các tiêu chí về dây chuyền công nghệ, máy móc, thiết bị, khả năng đáp ứng quy chuẩn hoặc tiêu chuẩn, công suất, hiệu suất và mức tiêu hao nguyên vật liệu, năng lượng.
Đồng thời, khoản 16 Điều 28 Nghị định số 96/2026/NĐ-CP quy định cơ quan có trách nhiệm chủ trì, phối hợp xác định công nghệ và xác định rõ hồ sơ, trình tự, thủ tục thực hiện theo quy định của Thủ tướng Chính phủ. Đây chính là điểm kết nối với các quy định về hồ sơ, trình tự, thủ tục đang được thể hiện tập trung tại Văn bản hợp nhất số 15/2026/VBHN-QĐ- BKHCN.
Theo Văn bản hợp nhất, kết quả giải quyết thủ tục là Văn bản xác định công nghệ của dự án đầu tư theo Mẫu số 04, trong đó kết luận dự án “có hoặc không” sử dụng công nghệ lạc hậu, tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm môi trường, thâm dụng tài nguyên.
Đặc biệt, theo Điều 64 Nghị định số 96/2026/NĐ-CP, đối với dự án thuộc trường hợp quy định tại khoản 15 Điều 28, Văn bản xác định công nghệ của dự án đầu tư do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp là thành phần hồ sơ phục vụ thực hiện thủ tục gia hạn thời hạn hoạt động của dự án.
Như vậy, quy trình được thực hiện theo hướng liên thông từ giám định máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ; xác định công nghệ; ban hành Văn bản xác định công nghệ đến việc sử dụng kết quả này trong hồ sơ xem xét gia hạn thời hạn hoạt động của dự án đầu tư.
Tăng hiệu quả cải cách thủ tục hành chính
Sự liên thông giữa thủ tục chuyên ngành khoa học và công nghệ với thủ tục đầu tư góp phần làm rõ trách nhiệm và đầu ra của từng khâu trong quy trình giải quyết thủ tục hành chính. Nhà đầu tư thực hiện giám định và chuẩn bị hồ sơ; cơ quan khoa học và công nghệ chủ trì xác định công nghệ; kết quả xác định được sử dụng trong quá trình xem xét thủ tục đầu tư theo quy định.
Việc ban hành Văn bản hợp nhất số 15/2026/VBHN-QĐ-BKHCN không đặt ra quy định mới mà giúp cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp và các tổ chức liên quan thuận tiện tra cứu, áp dụng thống nhất nội dung của Quyết định số 29/2023/QĐ-TTg sau khi được sửa đổi, bổ sung. Qua đó, việc thực hiện đồng bộ các quy định góp phần chuẩn hóa hồ sơ, minh bạch thời hạn xử lý, tăng tính liên thông giữa các cơ quan, giảm chi phí tuân thủ cho nhà đầu tư, đồng thời bảo đảm yêu cầu kiểm soát công nghệ lạc hậu, phòng ngừa nguy cơ gây ô nhiễm môi trường và sử dụng hiệu quả tài nguyên trong quá trình xem xét gia hạn dự án đầu tư.
